Инсон ҳуқуқлари фаоли Ҳайитбой Ёқубов 1956 йил 1 июнда Хоразм вилояти Хива шаҳрида туғилган.
Одесса политехника институтида таҳсил олган.
1978-1996 йилларда алоқа бўлимида муҳандис бўлиб ишлаган.
Ҳайитбой Ёқубов ҳуқуқбонлик фаолиятини собиқ Иттифоқда қайта қуриш, ошкоралик даври деб аталадиган 1986 йилларда бошлаган.
Ҳайитбой Ёқубов Хоразмда 'Бирлик' ҳаракатининг биринчи аъзоларидан ҳисобланади.
Халқаро ташкилотлар ва ҳуқуқ фаоллари билан ҳамкорликнинг самараси ўлароқ 2002 йилга келиб ўзининг 'Нажот' инсон ҳақлари ташкилотини тузган.
'Нажот' ташкилоти Ўзбекистонда, хусусан Хоразм вилоятида меҳнат муҳожирлиги муаммолари, мамлакатдаги инсон ҳуқуқлари билан боғлиқ умумий аҳволни мониторинг қилиш билан шуғулланади.
Ҳайитбой Ёқубов оилали, фарзандлари бор.
Ҳуқуқ фаоли Ҳайитбой Ёқубов меҳнат муҳожирлиги, экологик вазият ва болалигидаги Орол ҳақида
Мамадали Маҳмудов аввалига совет КГБси, кейин эса ўзбек махсус хизматларининг таъқибига учраган
Таниқли адиб Мамадали Маҳмудов ўзининг навбатдаги блогида "Омонсиз йиллар" деб номланган автобиографик эссесидан боблар билан ўртоқлашади.
Ўша-Туркистонни кўз очирмас тўзон қоплаган замонда (1978) мен Русиянинг қонли босқини, аниқроғи, унинг бир зарраси ҳақида роман ("Ўлмас қоялар")ни ёздим. Яратганнинг қўлловими, у "Шарқ юлдузи" журналида (1981) босилди. Менинг фаҳмимча, бу иш журналнинг бош редактори, профессор Ҳафиз Абдусаматовнинг розилиги билан бўлган. Сўнг у дарҳол таътилга чиқиб кетган...
Яна Тангри билгувчи. Аммо кўп ўтмай, журнал (роман босилган сонлар) КГБ томонидан йиғиштириб олинди. "Ўлмас қоялар"ни чоп этишга сабабчи бўлган ёзарлар ишдан четлатилди. Ўшанда мен Ўзбекистон Ёзувчилари уюшмасида маслаҳатчи эдим. Ҳайдалдим. Бу ҳам етмагандай, ўт ичида қолдим.
1921 йилда "Мустамлака инқилоби"да босилган қуйидаги ёздиқнинг мағзини чақинг: "Мустамлакачиларга ерли халқдан чиққан ҳақиқий раҳбар, ўзлари билан бир сафда турадиган тенг ҳуқуқли ўртоқ керак эмас. Ўрисларга тилмочлар ва ижрочи полислар зарур". Русия ислом динига ҳам тоқат қилмаган. Туркистон элининг буюк курашчиси, ботири Турор Рисқуловнинг 1923 йилда "Янги Туркистон"да чоп этилган мақоласидан бир лавҳа: "Приставларнинг ҳокимлик суришлари шу даражага етдики, улар ҳатто масжидларга қўнғироқ осиш ҳаракатида бўлдилар. Ўзларининг тўраликларини ва ҳукмдорликларини кўрсатмоқ учун, номоз вақтида масжидларга итлар билан кириб келардилар".
Кечмишимизни бузиб кўрсатишга чор Русияси ҳалво экан. Коммунистик тузум бутунлай туҳматга ўтди. Масалан, Русиянинг Ўрта Осиёни чексиз қон тўкиш эвазига босиб олганлигидан шармандаларча тонди: "Туркистон Русияга қўшиб олинган". Бу ёлғондан нафақат Ўрта Осиё ойдинлари, балки дунё, жумладан, Оврўпа билан Америка ҳам ёқа ушлашди. Мен Кремл сўзига қарши чиқдим. Ҳақни ёздим: "Русия Ўрта Осиёни босиб олган".
КГБнинг менга босими борган сари кучайиб борди. Уларнинг аксари мен билан нисбатан нормал муомалада бўлсалар ҳам, ичларида илонлар ўйнарди. Мен буни кўзларининг туб-тубларида деярли сезилмас даражада чўкиб ётган кинни кўриб билганимдан айтаяпман. Кўпинча бир хил савол билан бошимни қотиришарди. Охирида "Тушунтириш хати" ёздириб олишарди. КГБ биносидами? Йўқ. "Махсус ходим"лар мени гоҳ "Россия", гоҳ "Ленинград", гоҳ "Ўзбекистон", гоҳ "Тошкент", гоҳ "Чилонзор" қўниқ (отел)ларидаги "махсус хоналар"га чақирардилар.
Табиийки, кечган савол-жавобларни бу мақолага сиғдиришим қийин. Йўқса, у қайтариқлардан иборат бир китоб бўлади. Шу боис КГБнинг ўрис ходими- Анатолий билан бўлиб ўтган қўнишувга эътиборингизни қаратаман: - Рус халқига муносабатингиз қандай? - Яхши. - Ишонгим келади. - Мен илож-имконим борича ҳақ деб яшайман. - Сира ёлғон сўзламайсизми? - Иложим борича. - Мен аниқликни ёқтираман. - Замон-замонда... - Яъни? - Бу сўздан фойдаланмайдиган одамнинг ўзи йўқ. Бундан: Сизам айромассиз, Тузумлар ҳам, Сиёсатлар ҳам, Тарихлар ҳам, Адабиётлар ҳам, Ҳукмдорлар ҳам, Даҳолар ҳам, Ҳатто: Элчилар ҳам... - Мунча ишонч билан сўзлайсиз?
- Бу менинг тажрибам, кузатувим, ўқиш, уқишим, ақл-идроким маҳсули. - Шу худбинона фикрингиз сабабли янглишгансиз. - Масалан? - "Ўлмас қоялар"да ҳақни бузиб кўрсатгансиз. - Русия тарихи... - Чор русияси тарихини кўзда тутаяпсизми? - "махсус ходим" гапимни бўлди. - Ҳа. - Сохта нарса. - Черняев, Скобелев, Кауфман каби генераллар... - Николай II дажжолларининг уйдирмаларига ишонасизми? - Анатолий тағин гапимни кесди. - Ҳар қалай... - Олди-қочдидан бошқа нарсамас. Совет тарихи - тўғри тарих. Нимага ундан андоза олмагансиз? - Мен у тарихни тўғри деб ўйлаганман.
- Ўзингизни гўлликка солманг. Ҳаммани алдасангиз ҳам, мени алдолмайсиз. Сизнинг тилингиз бошқа, дилингиз бошқа. - Ишонмасангиз нима ҳам дейман. - Бунинг учун каллангиз кетиши мумкин, - "Махсус ходим" менга Азроилдек совуқ қаради. - Беҳбудийлар ҳаёти сизга сабоқ бўлмайдими? Ёшсиз... Шу сизга керакми?"... - Шайхулислом Носир Мулло Исҳоқ, Қозикалон Қаландархўжа Жунайдулло, Қозикалон Юсуфхўжа Абдулла Хўжа сингари эл-юрт катталари халқ номидан: "Биз ўз хоҳиш-истагимиз билан Русияга қўшиламиз" деб Петербургга - Николай II ҳузурига борганлар. Император уларни ҳурмат билан кутиб олган, сийлаган, илтимосларини қондирган. Бу тарихий ҳақиқатдан нега юз ўгирасиз? Анатолий атайлаб менга Ватан хоинларини рўкач қилди. Нега? Мени тузоққа илинтириш ниятида. Сабаб - Ҳали ҳам у мен тўғримда узил-кесил бир қарорга келолмагандек эди. Яъни унинг миясида: "Қасддан ёзмагандир?" деган бир ўй ёғи тугаётган шамдек милтираб тургандай эди. Мен махсус ходимнинг омонат фикрини қатъийлаштириш учун унга мавҳумга қотилган ёлғонни суқдим: - Буни билганимда эди... У менинг ичимдагини билиб олиш илинжида кўзимга тикилиб, бир муддат жим қолди. Сўнг сўради: - Бошқача ёзармидингиз? - Ҳа, - мен ичимни бекитдим. - Хатони тузатиш мумкин...
Замон нозик ва қалтис эди. Қўрқдим. Ўлимдан. Муҳим ишлар... Қандай? Келажакда ғанимнинг юзидаги қора ниқобини ечиш, олчоқ башарасини элга кўрсатиш ниятида эдим. Яна қўзғатиш... Бу айрим дўстларимга ишончсиздай, ҳатто ёлғондай туюлса ҳам, мен шундай ўй билан яшардим. - Хаёлингиз қочдими? Қаёққа? - Ўтмишга, - Анатолийнинг қўққис саволидан сергак тортдим. - Мавҳум сўзга тоқатим йўқ. - "Ўлмас қоялар"ни қайта ишлаш хусусида фикрим чуваланди. - Ишонайми? - Сўзим - сўз. - Гап исбот талаб қилади. - Вақт берсангизлар. - Вақт ҳам берамиз, кўмак ҳам берамиз. - Раҳмат. - Биласиз,Туркистоннинг Русияга қўшиб олиниши прогрессив аҳамиятга эга. Русия чириган, қолоқ, қашшоқ, таъбир жоиз бўлса, ўлик ўлкага маданият, маърифат, илм-фан, техника, жонли тил билан айтсам, жон олиб келди. Бу билан "махсус ходим" "Ўлмас қоялар"ни қайта ишлашда шу нарсаларга эътибор беришимни урғулаб ўтди. Мен сукут сақладим. Анатолий фикрини мустаҳкамлашда давом этди: - Туркистонда янги миллатлар, янги давлатлар туздик. Уларнинг айримлари ярим ёввойи эди.
Бу менинг юрагимга игнадек ботди. Бошимга қон тепди. "Махсус"га ғижиниб боққанимни кеч сездим... Бироқ ҳаётим қил устидалиги учун унга бир сўз демадим, дейишдан ўзимни зўрға тийдим. "Махсус" иршайди ва ўзини жўрттага оқлаган бўлди:
- Ўзбекни айтмадим. - СССР Конституциясида миллат айириш қораланади. - Мен буни сизни синиш учун айтдим. Бизнинг ишда бу мумкин. - Яъни КГБда. - Таъкидлаш шартмас. Чаёнга ким инонади? Лекин мен "махсус"га ўзимни ишонгандай қилиб кўрсатдим. Афтидан, у буни сезмади. Бир унсиз олдимга оқ стандарт қоғоз ва ёзғич (ручка) қўйди. Мен "Ўлмас қоялар"ни қайта ишлайман" деган мазмунда ўрис тилида "тушунтириш хати" ёздим. У замонда ўзбек тили - иккинчи даражали тил эди. Ўз юртимизда... Юқорида "КГБнинг ўлдиришга уринуви..." дегандим. Шунга изоҳ тариқасида уч мисол келтираман. Биринчи мисол: "Русия" қўниғида КГБ ходимидан узилиб, катта сўқоққа (кўча-таҳр) йўналдим. Тун чўкаётган палла эди. Бетон ариқча четида такси кутдим. Шунда, кутилмаганда бир юк машина йўлдан чиқиб, менинг устимга бостириб кела бошлади. Мен жон ҳолатда ўзимни четга олдим. Бир сония кечикканимда, ғилдираклар остида қолардим. Оралиқ бир қадам ҳам чиқмасди. Башанг кийинган бир ўрис ёнимга келиб: - Тебя Бог спас*, - деди ва мендан секин узоқлашди. "Қўрққанга қўша кўринади" деган гап бор. Мен уни: "КГБ ити" деб ўйладим. Яна қайдам? Ҳар нарсани Тангри билгувчи. Мен яна икки автоҳалокатдан омон қолганман. Тирик бўлсам, насиб этса, бир замонлар келиб, балки, бу ҳақда ҳам ёзарман. Иккинчи мисол: Элда: "Ўзини асраганни, Худо асрайди" деган гап юради. Таъқиб кучайгандан кейин мен то М.С. Горбачев* замонигача кўчага ёлғиз чиқишни тарк этдим. Ҳатто эшикни ҳам ўзим очмасдим, тунда деразага ҳам яқинлашмасдим. Кўнглимда ваҳм, ғулғула ҳукмрон эди. Бу пайтларда "Ўлмас қоялар" халқ тилига тушган, Ғарбий Олмония билан Туркияда босилган эди. Ўшанда мени олиб кетишга бир турк йигити Тошкентга келган. Ғарбий Олмония билан Туркияда яшашга таклиф қилган. "Иштонсизнинг чўпдан хадиги бор" дегандек, мен унга унча ишонмаганман. Шунга унамаганман! Афсус, у йигитнинг исми-шарифи эсимда қолмаган. Аммо бунга Ўзбекистон Ёзувчилари уюшмаси гувоҳ. Шу келтирган мисолларим сабаб: КГБ мени қамашга иккиланган. Гапдан чўчиган. Шу боис ими-жимида иш кўришни маъқул топган. Бу менинг шахсий фикрим. Чиндан ҳам КГБ гапдан чўчиганми? Ҳа. Эл сўзиданми? Қисман. Асосан АҚШ билан Оврўпонинг: Аччиқ, Кескин, Одил талқинидан... Яна: Би-Би-Си, Озодлик, Америка овози радиоларининг: Бўрон, Довул, Тўфонлардан-да кучли ҳайқириқларидан... Зотан ёруғ оламда сўздан қудратли нарса йўқ. У ер юзини: Кул қилиши ҳам мумкин, Гул қилиши ҳам мумкин.
Гапим ўзимга бўйсунмай қолди. Чўзилиб кетди. Узр. Уни тизгинлаб, асосий ўзанга бураман. Ўша омонсиз йилларда биз Юнусобод массивида, беш қатли бетон уйнинг бешинчи қатида яшардик. Бир куни Ёзувчилар боғида (Дўрмон) дўстлар билан гапга берилиб, тун чўкканини сезмай қолибман. Шошилинч Ражаббой Ота Турк билан Юнусободга қайтдик. Мен ҳар эҳтимолга қарши "Волга"мда, ўтирғичим остида болта ва пичоқ сақлардим. Машинани гаражга бурдим. Шунда фара ёруғида кўзлари ғараз ўти билан чақнаётган барзанги ўрисга кўзим тушди. У қопи ёнида безрайиб турибди. Унинг қўли бўш бўлса-да, кўйлаги остида бир нима бордек эди. Дўппайган бу нарсани мен тўппонча деб тахмин қилдим. Юрагим дуккиллаб ура кетди. Ражаббойга сир бермадим. Унга болтани тутқаздим. - Қўрқма, - дедим иложи борича хотиржам овозда, - биз икки кишимиз. "Волга"дан тушдик. Мен қопини очиб, машинани темир гаражга қўйдим. Қопини ёпиб, қулфладим. Қўлимда пичоқ. Бироқ тиззаларим қалтираяпти. Ражаббой билан ўрис бир қулочча оралиқда бир-бирига тикилиб туришибди. Юзма-юз. Сўзсиз. Ҳужумсиз. Совуқ. Мен қўрқаётганимни сездирмаслик учун улар сари шахд юрдим. Ўрис шошмай, хотиржам, аммо аламзада бир алфозда тўрт-беш қадам ўнгга чекинди. Тўхтади. Мен бундан севиндим. Ғалва, жанжалга кимнинг тоқати бор? Ҳозир ўзим жар лабида турганимда, бу ўлганнинг устига тепган бўлади. Ўрис мендаги кечинмани сездими ёки ўзичами, билмадим, бўғиқ бир овозда тўнғиллади: - Я ошибся (Мен адашдим). Сўнг безрайганча бизга қараб тураверди. Ўрис бу сўзни кимга, нимага, нима учун айтди? Жумбоқ. "Телбамикан?" деган фикр хаёлимга келди. Лекин буни юрагим рад қилди: йўқ, ундоқмас. Овозида кин бор. Жинниларда кин нима қилсин? У соғ. Кийинишига қара. Министрдай. Ўрис бу сўзни ҳавога айтмади. "Келгуси гал янглишмайман..." деган маънода айтди. Шуни таъкидлайки, мен ўриснинг овозида қўрқувни туймадим. Ундан тез узоқлашарканмиз, Ражаббой менга: - Бир ўлимдан қолдингиз, - деди ва сўнг иккиланган бир товушда қўшимча қилди, - балки мажруҳ этиб кетармиди?.. - Балки? - Мен бор учун... - Тўғри, - дедим уни бўлиб, - Сен бор учун менга тегмади. Қўрққаниданмас. У бир кишини йўқ қилишга топшириқ олган... - Менимчаям шундай. - Қўрқмадингизми? - Йўқ. - Сенда иккита юрак борми дейман? - Менга Ота Турк руҳи мадад бўлди...
Учинчи мисол: Кеч куз эди. Қуёш ботарга қиялаганда, Республика КГБсидан менга бир маҳаллий ходим, адамшмасам, андижонлик эди, қўнғироқ қилди: - Бугун соат тўртда "Зарафшон" ресторани ёнига келинг. - Тинчликми? - Ҳа. Қариндошим Ҳайдарали билан келишилган манзилга бордик. "Волга"ни ресторан қаршисидаги қўналға (стоянка)га қўйдик. - Сен мени кутиб тур, - дедим Ҳайдаралига. - Хўп. Белгиланган вақтда КГБ ходими билан учрашдик. У гапни қисқа қилди. - Москвадан вакил келган. Сиз билан гаплашмоқчи. Бугун вақт тополмади. Эртага шу пайтда, шу ерда кўришамиз. Кечикманг. Бирон ерга боришимиз ҳам мумкин... Бу ҳақда ҳеч кимга оғиз очманг! - Тинчликми? - юрагим "шув" этди. - Тинчлик. - Қаерга?
Билмадим... Бу менинг фаразим. Балки, ичкарида қўнишар... Тилингизга маҳкам бўлинг. Яна ўзингизга ташвиш орттирманг!.. - Хўп, - дедим ёлғондан. Қорасувга - Зоҳир Аъламнинг уйига ёндик (йўл олдик-таҳр.). КГБчи билан кечган гап-сўзни унга айтдим. Зоҳирнинг юзи оқарди, кўз қорачиғи кенгайди. - Хайриддин Салоҳ билан Юсуф Шомансурнинг изсиз йўқолиб кетганини биласизми? - Эл-юртга аён нарсани... - Яхшиям бундан мени огоҳ этдингиз, - у гапимни оғзимдан олди, - борманг. - Сўз бериб қўйдим. - КГБни алдасангиз, Худо сизни олқишлайди. - Мен бундай қилолмайман. - Заҳарланиб қолдим дейсиз. - Йўқ, дўстим, бу қўлимдан келмайди, келганда ҳам у ишонмайди. Маккор одам. Янги макр ўйлаб топади. Ўчакишмаган маъқул. Зоҳирнинг қовоқлари уюлди. Икки қоши орасида қалин тиришлар пайдо бўлди. У норози оҳангда тўнғиллади: - Кейин кеч бўлиши мумкин...
Бундан олдин Эркин Ҳалилов узоқ йиллар давомида парламент раҳбари бўлган.
Мутахассислиги бўйича ҳуқуқшунос Нурдинжон Исмоилов Наманган прокуратураси, адлия бошқармаларини бошқарган.
У 1995 йилдан буён Ўзбекистон парламенти депутати этиб сайланган.
Мамлакатда парламент бир палатали бўлган йиллари Олий Мажлиснинг қонунчилик қўмитасини бошқарган.
2001-2002 йилларда президент маъмуриятида ҳам ишлаган.
Юридик фанлар номзоди Нурдинжон Исмоилов 2012 йилдан буён Президент Каримовнинг парламент, сиёсий ва ижтимоий ташкилотлар билан ҳамкорлик бўйича деб номланадиган давлат маслаҳатчиси лавозимида ишлаб келаётган эди.
Нурдинжон Исмоилов Ўзбекистон Халқ демократик партиясининг номзоди сифатида Наманган вилоятидаги Чортоқ округидан илгари сурилган ва сайловда ютиб чиққани эълон қилинган.
Ўзининг сайловолди дастурида жаноб Исмоилов парламентнинг ўрни ва аҳамиятини ошириш, парламентда мухолифатнинг фаолияти таъминланиши ва судларнинг мустақиллиги кафолати, аҳолининг ижтимоий ҳимояси учун ваъдалар берган.
12 январ янги сайланган Ўзбекистон парламенти қуйи палатаси 150 депутатининг илк мажлиси бўлиб ўтган.
Олий Мажлис юқори палатасининг биринчи мажлиси 14 январга мўлжаллангани хабар қилинган.
Ўзбекистон мустақил давлат бўлганидан кейинги парламент ва президент сайловлари эркин ва адолатли сайловлар сифатида тан олинмаган.
Оддий сайловчиларнинг очиқ, эркин ва демократик танлови сифатида кўрилмагани учун Оврўпода Хавфсизлик ва Ҳамкорлик ташкилоти ёки бошқа нуфузли халқаро ташкилотлар Ўзбекистондаги сайловларни кузатишга тўлақонли миссия юбормайди.
Мустақилликнинг илк йилларида мамлакатда фаолият юритган "Бирлик" ва "Эрк" мухолифат партиялари Ўзбекистон ичкарисида эркин фаолият юрита олмайди.
Кам сонда қолган мухолифат аъзоларига ҳозиргача террорчилик ташкилоти аъзоси сифатида қаралади.
Фаолларнинг ҳаракатланишлари ва телефон сўзлашувлари ортидан мунтазам айғоқчилик йўлга қўйилган.
Мамлакат конституциясига қайта-қайта ўзгаришлар ва ташкиллаштирилган референдумлар Ислом Каримовга 1989 йилдан буён ҳокимият тепасида қолишига йўл очган.
Навбатдаги президентлик сайловининг Ўзбекистонда 29 март кунига мўлжаллангани эълон қилинган.
Аксар кузатувчилар тахминича, худди 2002 йил референдуми ёки 2007 йилдаги президентлик сайловида кузатилгани сингари жамоатчиликка ҳуқуқий-қонуний асослари тушунтириб ўтирилмасдан ҳам Ислом Каримов номзоди илгари сурилади ва 80-90 фоизлик сайловчилар "овозлари" билан яна янги 5 йиллик президентлик муддати бошлангани эълон қилинади.
"Пикет ўтказишга рухсат йўқ!"
Фаолларга пикет ўтказишга рухсат берилмаган.
Тошкентлик инсон ҳақлари фаоли Елена Урлаеванинг Би-би-сига хабар қилишича, бугун уч фаолга Олий Мажлис олдида янги сайланган депутатларга қаратилган акцияларини ўтказишга изн берилмаган.
Милиция ходимлари фаоллар Елена Урлаева, Шуҳрат Рустамов ва Алиқул Саримсоқовлардан Ўзбекистондаги қатор раҳбар шахсларни жавобгарликка тортиш кераклиги ёзилган плакатларни тортиб олганлар ва депутатларга почта орқали мурожаат қилишни маслаҳат берганлар.
Шунингдек, милиционерлар Ўзбекистон Президентидан ўз ҳуқуқлари тикланишини талаб қилиб келаётган фарғоналик онахон Раҳбархон Одиловани ҳам Олий Мажлис биноси олдидан қувиб солишган.
Би-би-си Ўзбек хизмати билан Whatsapp орқали боғланишни истасангиз телефонимиз - +44 7858 860002
Ўғрилар нишонига айланган Беруний маҳалласи Самарқанднинг машҳур Сиëб бозорига туташ.
Озодликка ўз манбаларидан маълум бўлишича¸ Самарқанд марказидаги Беруний маҳалласидагиларнинг кўпчилиги айни кунларда ўз уйида яшамайди – уларнинг кўпи Россия ëки бошқа хориж давлатига ишлашга кетган¸ қолганлари эса¸ маҳаллада на свет ва на газ йўқлиги сабаб¸ қишлаш учун бошқа жойда кун ўтказмоқда.
Озодлик суҳбатлашган шу маҳалла фаолларидан бири¸ кимлардир дала ҳовлисига кетиб¸ ўтин-кўмир ëқиб қишлаëтгани¸ бошқалар эса¸ газ таъминоти заиф бўлса-да¸ узилмаган шаҳарнинг кўп қаватлик уйларида яшаб¸ ҳовли-жойидан кунора хабар олиб туришини айтади.
- Аввалига маҳалладаги уйларга ўғри оралагани ҳақида хабар эшитдик. Кундузлари бориб уйдан хабар олиб турдик. Лекин 1 январь куни борсак¸ дарвозани бузмасдан¸ уйга ўғри тушганини кўрдик. Тахминимизча¸ ўғрилар томдан ошиб кирган. Ҳар бир хонага қулф ўрнатиб¸ ҳаммасини ëпиб кетган эдик. Эшикларни бузмасдан¸ ойналарнинг михчаларини олиб¸ уйга киришган. Пул йўқ эди¸ лекин тилла тақинчоқлар бор эди. Ҳамма ëқни тит-пит қилиб¸ фақат тиллаларни олиб кетишган. Бу бир кишининг иши эмаслиги шундоқ кўриниб турибди. Эртасига қўшнининг уйини ҳам ўғри босди¸ дейди Беруний маҳалласидаги туналган ҳовлилардан бирида яшовчи самарқандлик.
Уйини ўғри урган самарқандликларнинг айтишича¸ дарҳол милицияга мурожаат қилишганига қарамай¸ ўзларини Янги йил арчасини қўриш билан банд эканини иддао қилган ички ишлар ходимлари¸ воқеадан уч кун ўтиб ўғирлик жойига келган. Келгач¸ "сизлар ўғирлик жойига кириб¸ нарсаларга тегиб¸ изларни йўқотибсиз¸ деб бизларни уришди"¸ дейди туналган уй эгаларидан бири:
- Ўғриларни топамиз¸ дейишдан бошқа гап йўқ. Лекин ўғрилик тўхтагани йўқ. Кеча пешинда маҳалламизда яна бир хонадонни тунаб кетишди. Уларникидан ҳам бир неча минг доллар¸ тиллаларни олиб кетишган. Йиғлаб ўтирибди. Қизиғи¸ ўғрилик куппа-кундузи¸ уйда одам бор пайтида бўлган. Тахминимизча¸ бу ишларни биладиган одамлар қилаяпти. Маҳалладагилардан кимдир аралашган бунга. Ўғри тушган 11 та ҳовлининг 9 тасида одам турмайди – ë чет элда¸ ëки квартирада совуқдан жон сақлаб ўтирибди. Шу одам доим турмайдиган хонадонларга ўғри тушаëтганидан¸ кимдир уларга маълумот бераëтганини тахмин қилаяпмиз¸ дейди суҳбатдош.
Беруний маҳалласида икки ҳафта ичида 11 та ўғирлик содир бўлганини эътироф этган шаҳар ички ишлар бошқармасидаги манба¸ ҳар бир иш юзасидан жиноий иш очилганини билдирди. Расмий манбага кўра¸ ҳозирда ўғирликда гумонланган бир неча киши ҳибсга олинган ва тергов ишлари бормоқда.
Озодлик мухбири суҳбатлашган самарқандликлардан бирига кўра¸ бу ўғирликлар ҳақида шаҳар оммавий ахборот воситалари лом-мим деб хабар бермаëтганига қарамай¸ аҳоли орасида тарқаб бўлган ва жиддий хавотир уйғотган:
- Ҳозир участка нозирлари уйма-уй кириб¸ эҳтиëт бўлинглар¸ кундузлари ҳам уйингизни қулфлаб ўтиринглар¸ деб юрибди. 14 январь куни маҳаллаларда катта мажлислар бўлиб¸ ички ишлар ходимлари вазият ҳақида аҳоли билан гаплашар экан. Ҳозир ҳамма хавотирда¸ дейди самарқандлик суҳбатдош.
Унинг таъкидича¸ маҳалла фаоллари ва нозирлар аҳолини Россиядан меҳнат муҳожирларининг оммавий қайтаëтгани жиноятчиликнинг ошишига олиб келиши ҳақида очиқ огоҳлантирмоқда.
- Кеча бизникига ҳам мелиса келиб¸ Россиядан массовий қайтиш бўлаяпти¸ энди бохабар бўлиб туринглар. Яқинда катта мажлис бўлади¸ шу масалада¸ чиқинглар¸ деб кетди. Газетага ëзмасаям¸ телевизорда айтмасаям¸ одамлар ўғирликлар кўпайганини эшитиб бўлди. Россиядагиларнинг кўпчилиги 15 январгача қайтади¸ дейишаяпти. Ишлаш тартиби ўзгарар эмиш Россияда¸ шунга қайтишармиш. Бу ерда иш бўлмаса¸ булар нима қилади. Ўзи¸ бола-чақаси оч қолса¸ ўғирлик қиладида¸ бошқа нима қилсин? Тожикларда бир мақол бор¸ оч одам шердан ҳам қўрқмайди¸ деган. Буларга иш топиб бермаса¸ бошқа нима қилади¸ дейди самарқандлик суҳбатдош.
Беруний маҳалласида яшовчи Озодлик манбаси¸ милиция ходимларининг бу ўғирликларга лоқайдлик билан қараëтгани ва аҳоли мулкини ҳимоялаш бўйича деярли ҳеч нарса иш қилмаëтганидан ҳафсаласи пир бўлган маҳалладошлари¸ тунлари ухламай¸ қўриқчилик қилишга киришганини билдирди.
Бу ҳақда Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги матбуот ҳизмати маълум қилди.
Муҳаммад Пайғамбарга карикатура эълон қилган Париждаги Charlie Hebdo сатирик журналига 7 январь куни қилинган ҳужумда 12 одам ҳалок бўлиб, 11 одам яраланган эди.
Ака-ука қуашийлар ушбу ҳужумни уюштирганликда гумонланмоқда.
Парижнинг шимоли-шарқидаги Даммартэн-ан-Гёль туманидаги бир омборхонада яширинган Шариф ва Саид Қуайший кеча полиция ишғоли пайтида ўлдирилган эди.
Бир ой муқаддам Туркияда отиб кетилган Абдуллоҳ Бухорий.
11 январь Туркиянинг Истанбул шаҳри Фатиҳ Сарачхане паркида мусулмон қочқинларга нисбатан содир этилаётган жиноятларга қарши норозилик акцияси бўлиб ўтиши кутилмоқда.
Тадбир “Туркистан-Дер” номланувчи Халқаро туркистонликлар ҳамкорлик жамияти томонидан “Мазлумдер” инсон ҳуқуқлари ташкилоти ва Шарқий Туркистон Маориф уюшмаси иштирокида уюштирилган.
“Етар! Ўзбекистон ва Россиянинг муҳожирларга қарши қаратилган жиноятларига норозилик билдирамиз” шиори остида ўтказилажак акция, ташкилотчиларга кўра, Истанбул вақти билан соат 13.00 да (Тошкент вақти билан соат 16.00 да) бошланиши айтилмоқда.
Тадбирга оид матбуот варақчасида яқинда Истанбулнинг Зейтинбурну мавзеида ўлдирилган имом Абдуллоҳ Бухорий, бир неча йил муқаддам Қирғизистонда отилган имом Муҳаммадрафиқ Камолов ва журналист Алишер Соипов, Россияда ўлдирилган имом Исомиддин Акбаров ва мухолифатчи Фуад Шокирий, Швецияда ҳужумга учраган имом Обид қори Назаровга нисбатан уюштирилган суиқасдлар ёдга олинган.
Бу суиқасдларни сиёсий жиноятлар деб атаган акция ташкилотчилари уларни Ўзбекистон ва Россия махсус хизматлари уюштирган, деган гумондалар.
"Я тебя породил я тебя и похерю" - сказал основатель казахского государства (по путину) вступив в ТС и ЕАС. Оформив еще один брак с Путиным, Назарбаев не стал его полноценной женой, он стал одной из его наложниц. А Казахстан стал колонией России. О роли единственного президента Казахстана в истории пусть рассуждают ученые но я уверен что его уже нельзя сравнивать ни с де Голлем ни с Ататюрком. В Истории было много случаев когда правители были вынуждены идти на так называемое "добровольное присоединение" но такое случалось когда присутствовала внешняя угроза, из двух зол выбирали меньшее. В данном случае никакой внешней угрозы для Казахстана не было. Одна из богатейших стран мира с малочисленным населением, способная прокормить в десять раз больше людей чем живет сейчас - сдана с потрохами. Причина -коррумпированное руководство, которое больше всего на свете боится народных волнений и не находит ничего лучше для себя как лечь под российского императора. Путин гарант безопасности диктаторских режимов, а Евразийский экономический союз пока еще не СССР но уже Варшавский договор. Для самых пассивных и пугливых наших граждан - бизнесменов наступают тяжелые времена. В скором времени в Казахстане будут конкурировать за сферы влияния российские и китайские бизнесмены а казахстанским достанется лишь мелкая торговля и сфера обслуживания. Диктаторы бывают разными, Саддам Хусейн и Каддафи по крайней мере до конца боролись за свою власть и погибли а этот добровольно предпочел стать наместником. Очень легко давить безоружных граждан, а вот сказать нет императору, не каждый способен, раба не вытравишь из человека если он по своей природе раб. Вопрос кто будет следующим после Назарбаева уже не актуален, кем бы он не был он будет уже не президентом Казахстана а наместником императора. ОЧЕНЬ СКОРО встанет вопрос о создании НАЦИОНАЛЬНО - ОСВОБОДИТЕЛЬНОГО ДВИЖЕНИЯ потому что само существование казахского народа и казахской государственности сейчас находится под угрозой. Айдос Садыков